TRENDLER

Bir Terapist Anlatıyor: Çocuklar Neden Kaygılanır?

Görüntülenme 702

0
Bir Terapist Anlatıyor: Çocuklar Neden Kaygılanır?

Korku ve kaygı ile mücadele eden yalnızca biz yetişkinler değiliz, çocuklar için de geçerli bir durum bu. Terapistlere göre, çocukların kaygıları yaş gruplarına ve gelişim evrelerine göre farklılık gösteriyor.  

Çocukların huy olarak biribirinden farklı olduğu her ebeveynin doğrulayacağı bir gerçek. Bazı bebekler daha sakinken, bazısı daha huzursuzdur. Kimisi çok ağlar, kimisi ise hiç ağlamaz mesela.

Kaygılı olma hali, çocuğun zihinsel, duygusal ve sosyal gelişimini engellediği takdirde büyük bir sorun haline gelir. (Bu tür davranışı sezmek zor olabilir, bu yüzden üstü kapalı işaretleri fark ederseniz bir psikoloğa ya da doktora başvurun.)

Bir düşünün, çocuklar niye endişe duysun ki? Hayatın en kolay dönemindeler, değil mi? Her şey beyinle alakalı! (Hatırlayın, siz çocukken her şey çok basit mi gözüküyordu?)

Sonuç olarak çocukların endişelenmesinin sebebi beyinlerinin gelişme hızıdır. Bu süreçte çocuk, dıştan gelen beyin uyarıcı birçok öğeyi (insanlar, mekanlar ve diğer şeyler) öğrenir ve öğrendiğini yorumlamaya çalışır. Anksiyete ve kaygı ile baş etme becerisi ancak ergenlikten sonra gelişmeye başlar. Bu yüzden de, bir çocuğun – hatta bir ergenin – öfke krizi geçirme ihtimali son derece olası. Çünkü, anlaşılmamaktan kaynaklanan hayal kırıklığını hissederler.

Kısacası, bilinmeyenden korkmak büyüme sürecinin çok doğal bir parçasıdır. Bu, beynin “amigdala” denilen ilkel bir bölümü ile bağlantılıdır. Ayrıca beyin, yaşam süresi boyunca en hızlı gelişimi 0-6 yaş arası gösterir ve bu durum da haliyle o yaşlarda duyulan endişelerin artmasına yol açar.

“Çocuklar ne hakkında kaygılanır?”

Çocuklar yaklaşık üç yaşına kadar düşüncelerini ve duygularını ifade edemezler. Bunu tutarlı bir şekilde yapmaları da genellikle 8 yaş civarlarını bulur. Yani, çocuğunuzun kaygılarının ne olduğunu merak etmeniz son derece doğal! (Ancak, her ne kadar zor olsa da çok fazla merak etmemeye özen gösterin.)

Önemli not: Kaygılarının çocuğunuzun zihinsel, duygusal ve sosyal gelişimini engellediğinden şüpheleniyorsanız, ki bu potansiyel bir psikolojik rahatsızlığa işaret, lütfen bir çocuk psikoloğu ya da doktoruna danışın.

KAYGILARIN LİSTESİ (VE OLUŞUMUNDAKİ SEBEPLER)

BEBEKLER VE YENİ YÜRÜMEYE BAŞLAYAN ÇOCUKLAR (0-2 YAŞ)

  • Ebeveynlerden ayrı kalmak

Sebebi: 8 ila 10 aylık bebekler geçici olarak giden şeylerin sonsuza dek yok olduğuna inanır. Örneğin, odadan çıktığınızda bebeğiniz sizin bir daha dönmeyeceğinizi düşünür. Zamanla, sizin başka bir yerde olduğunuzu akıl etmeye ve ayrılık korkusunu hissetmeye başlar. Ne de olsa sizi çok seviyor!

  • Yüksek gürültü

Sebebi: Bebek beyni fazla bilgiye ve duyuma karşı aşırı derecede hassastır. Yüksek bir ses (ya da “ürkütücü” bir his) hassas beyinlerini alarma geçirir.  

  • Harici “Kontrol” 

Sebebi: Bebeğiniz ilk adımlarını atmaya başladığında (harika bir şey!) muhteşem özgürlük duygusunun da tadına bakmaya başlar! Çevresinin kontrolüne sahip olmak için giderek artan bir ihtiyaç duyar. Kendi kontrolünün dışında gibi gözüken her şey (araba kornası ya da gök gürlemesi gibi) ona korkutucu gelebilir.

OKUL ÖNCESI/ANAOKULU (3-5 YAŞ)

  • Karanlık ve gece yalnız kalma korkusu

Sebebi: Okul öncesi çağdaki çocuklar gerçek ile hayali birbirinden ayırmakta güçlük çeker. (Etraftaki tüm o Batman ve Superman kostümlerini görüyor musunuz?) Karanlık, aklına korkutucu bir şey getirdiği an çocuğunuzun gece odanıza gelme ihtimali bir hayli yüksek.

  • Kostüm giymiş insanlar (Palyaço, Noel Baba vb.)

Sebebi: Şu bir gerçek ki; çocuklar yabancı, bilinmedik şeyler etraftayken pek rahat değiller. Kırmızı kostüm giymiş, gür ve beyaz sakallı, garip şapkalı iri bir adam onları pek de çekici gelmeyecektir. Hatta, onu muhtemelen hiç mi hiç sevmeyecekler…

6-11 YAŞ

Yabancı insanlar, karanlık, yalnız kalmak ve kontrol edemedikleri diğer şeyler çocuğunuzun 6-7 yaşına kadarki kaygılarının aşağı yukarı tamamını oluşturur. 11-12 yaşlarında ise şunlardan endişe duymaya başlarlar:

  • Evde yalnız kalmak

Sebebi: Küçük çocuklar anne ya da babaları olmadan yabancı, belirsiz bir dünya ile baş edememekten korkarlar ve tabii kusursuz berraklıktaki hayal güçleri de onlara bu konuda çok yardımcı olmaz.

  • Reddedilmek

Sebebi: Çocuklar dışarıda büyük bir dünya olduğunu fark etmeye başlarlar ve bu da onları endişelendirir. Bilinçaltımızın derinliklerinde, doğuştan sosyal hayvanlar olduğumuz bilgisi vardır. Kendi türümüzden biri tarafından reddedilmek, istenilen (ya da sağlıklı) bir gelişme değil.

  • Değer verdikleri insanların başına kötü bir şey gelmesi

Sebebi: Çocuklar belli bir süre sonra, ölümün kaçınılmaz olduğunu anlamaya başlar. Bu yüzden de sevdikleri bir şeyin ya da birinin (evcil hayvanlarına mesela) başına ciddi bir şey gelmesi olasılığını sorgulamaya başlarlar.

ERGENLİK (12 YAŞ VE ÜSTÜ)

  • Dış görünüşleri

Sebebi: Ergenlik, “Ben kimim ve burada ne yapıyorum?” sorusunu sormaya başladığımız dönemdir. Bu yaşlarda, aileden ziyade yaşıtlarının olduğu bir çevreye geçiş yapan çocuklar, sosyal etkileşimlerin önemini tam olarak kavramaya başlarlar.  

  • Notları ve başarıları

Sebebi: Ergenlikte başarısızlığın beraberinde belli sonuçlar getirdiği anlaşılmaya başlanır ve bu da korkuya yol açar. Özellikle de başarıya odaklı çocuklar, kötü bir sınav sonucundan ya da sportif bir aktivitede kötü performanstan sonra kendilerine çok yüklenirler.

  • Size açılmak

Sebebi: Ergenler, özgürlüklerini kabul ettirmenin önemini en azından belli bir dereceye kadar anlarlar. Buna bir de sözünü esirgemeyen, acımasız üsluplarını eklerseniz (teşekkür ederiz, hormonlar!) kendisiyle çelişki içinde olan bir çocuğunuz olabilir.

Elbette, ebeveynler olarak bizim yapabileceğimiz en iyi şey her zaman yanlarında olacağımızın garantisini çocuklarımıza vermek. Ne olursa olsun.

 

 

Çeviren: Zeynep Topal

Kaynak: https://www.powerofpositivity.com/what-children-worry-about/

Yorum Yazın
En Yeni İçeriklerden Hemen Haberdar Ol
Egitimpedia.com'aGiriş Yapın

Egitimpedia Hesabı ile Giriş Yap

Egitimpedia Hesabı Oluşturmak için Tıklayın!