TED Konuşmaları – Donald Hoffman: Gerçekliği Olduğu Gibi mi Görüyoruz?

0
1176

Hadi, bir soruyla başlayalım: Gerçekliği olduğu gibi mi görüyoruz? Gözlerimi açıyorum ve bir metre uzaktakinin kırmızı bir domates olduğunu anlıyorum. Sonuç olarak, bunun gerçekliğine inanmaya başlıyorum; bir metre ötede bir kırmızı domates var. Sonra gözlerimi kapatıyorum ve deneyimim gri bir alana dönüşüyor, ama gerçekten hâlâ bir metre ötede kırmızı bir domates var mı? Sanırım var, ama olmayabilir de mi? Algılarımın doğasını yanlış yorumluyor olabilir miyim?

Bilişselbilimci Donald Hoffman, büyük bir soruyu yanıtlamaya çalışıyor: Dünyayı olduğu gibi mi görüyoruz yoksa görmek istediğimiz gibi mi? İnsanın aklını başından alan konuşmasında, Hoffman aklımızın bizim için gerçekliği nasıl oluşturduğunu sorguluyor.

Daha önce de algılarımızı yanlış yorumladığımızı hatırlatan Hoffman, şu örnekleri veriyor:

“Eskiden dünyanın düz olduğunu düşünürdük, çünkü öyle gözüküyordu. Pisagor, yanlış olduğumuzu keşfetti. Sonra dünyanın evrenin hareket etmeyen merkezi olduğunu düşündük, yine çünkü öyle gözüküyordu. Kopernik ve Galileo da yanlış olduğumuzu keşfetti.Galileo daha sonra deneyimlerimizi yanlış yorumlayıp yorumlamadığımızı merak etti. Şöyle demişti: ‘Tatlar, kokular, renkler ve bunlara benzer şeyler bilincimizde bulunur. Bu sebeple, eğer yaşayan varlıklar yok olursa tüm bu değerler de yok olmuş olur.’Bu baş döndürücü bir iddia. Galileo haklı olabilir mi? Algılarımızı bu denli kötü yorumluyor olabilir miyiz? Modern bilim bu konuda neler söyleyebilir?”

Sinirbilimciler bize, gördüğümüz bütün biçimleri, nesneleri, renkleri ve hareketleri onların oluşturduğunu söylüyor. Bize sadece bu odanın şipşak fotoğrafını çekiyormuşuz gibi geliyor, ama aslında, gördüğümüz her şeyi oluşturuyoruz. Bütün dünyayı tek seferde oluşturmuyoruz tabii, o anda ihtiyacımız olanı oluşturuyoruz.Gördüğümüz şeyi bizim oluşturduğumuza dair oldukça ikna edici kanıtlar var.

 

 

 

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here